PASSIO AGNETIS

Agnes sepulcrum est Romulea in domo,

fortis puellae, martyris inclytae.

Conspectu in ipso condita turrium

seruat salutem uirgo Quiritium

nec non et ipsos protegit aduenas

puro ac fideli pectore supplices.

Duplex corona est praestita martyri:

intactum ab omni crimine uirginal,

mortis deinde gloria liberae.

Aiunt iugali uix habilem toro

primis in annis forte puellulam

Christo calentem fortiter inpiis

iussis renisam, quo minus idolis

addicta sacram desereret fidem.

Temptata multis nam prius artibus,

nunc ore blandi iudicis inlice,

nunc saeuientis carnificis minis

stabat feroci robure pertinax

corpusque duris excruciatibus

ultro offerebat non renuens mori.

Tum trux tyrannus: `si facile est', ait,

`poenam subactis ferre doloribus

et uita uilis spernitur, at pudor

carus dicatae uirginitatis est.

Hanc in lupanar trudere publicum

certum est, ad aram ni caput applicat

ac de Minerua iam ueniam rogat,

quam uirgo pergit temnere uirginem:

omnis iuuentus inruet et nouum

ludibriorum mancipium petet.'

`Haud', inquit Agnes, `inmemor est ita

Christus suorum, perdat ut aureum

nobis pudorem, nos quoque deserat;

praesto est pudicis nec patitur sacrae

integritatis munera pollui.

Ferrum inpiabis sanguine, si uoles,

non inquinabis membra libidine.'

Sic elocutam publicitus iubet

flexu in plateae sistere uirginem.

Stantem refugit maesta frequentia,

auersa uultus, ne petulantius

quisquam uerendum conspiceret locum.

Intendit unus forte procaciter

os in puellam nec trepidat sacram

spectare formam lumine lubrico.

En ales ignis fulminis in modum

uibratur ardens atque oculos ferit,

caecus corusco lumine corruit

atque in plateae puluere palpitat.

Tollunt sodales seminecem solo

uerbisque deflent exequialibus.

Ibat triumfans uirgo deum patrem

Christumque sacro carmine concinens,

quod sub profani labe periculi

castum lupanar nec uiolabile

experta uictrix uirginitas foret.

Sunt, qui rogatam rettulerint preces

fudisse Christo, redderet ut reo

lcem iacenti: tunc iuueni halitum

uitae innouatum uisibus integris.

Primum sed Agnes hunc habuit gradum

caelestis aulae, mox alius datur

ascensus; iram nam furor incitat

hostis cruenti: `uincor', ait gemens,

`i, stringe ferrum, miles, et exere

praecepta summi regis principis!'

Vt uidit Agnes stare trucem uirum

mucrone nudo, laetior haec ait:

`exulto, talis quod potius uenit,

uaesanus, atrox, turbidus, armiger,

quam si ueniret languidus ac tener

mollisque efybus tinctus aromate,

qui me pudoris funere perderet.

Hic, hic amator iam, fateor, placet;

ibo inruentis gressibus obuiam

nec demorabor uota calentia:

ferrum in papillas omne recepero

pectusque ad imum uim gladii traham.

Sic nupta Christo transiliam poli

omnes tenebras aethere celsior.

Aeterne rector, diuide ianuas

caeli obseratas terrigenis prius

ae te sequentem, Christe, animam uoca,

cum uirginalem, tum patris hostiam!'

Sic fata Christum uertice cernuo

supplex adorat, uulnus ut inminens

ceruix subiret prona paratius.

Ast ille tantam spem peragit manu,

uno sub ictu nam caput amputat,

sensum doloris mors cita praeuenit.

Exutus inde spiritus emicat

liberque in auras exilit, angeli

saepsere euntem tramite candido

Miratur orbem sub pedibus situm,

spectat tenebras ardua subditas

ridetque, solis quod rota circuit,

quod mundus omnis uoluit et inplicat,

rerum quod atro turbine uiuitur,

quod uana saecli mobilitas rapit:

reges, tyrannos, imperia et gradus

pompasque honorum stulta tumentium,

argenti et auri uim rabida siti

cunctis petitam per uarium nefas,

splendore multo structa habitacula,

inlusa pictae uestis inania,

iram, timorem, uota, pericula,

nunc triste longum, nunc breue gaudium,

liuoris atri fumificas faces,

nigrescit unde spes hominum et decus,

et, quod malorum taetrius omnium est,

gentilitatis sordida nubila.

Haec calcat Agnes ac pede proterit

stans et draconis calce premens caput,

terrena mundi qui ferus omnia

spargit uenenis mergit et inferis,

nunc uirginali perdomitus solo

cristas cerebri deprimit ignei

nee uictus audet tollere uerticem.

Cingit coronis nterea dens

frontem duabus martyris innubae;

unam decemplex edita sexies

merces perenni lumine conficit,

centenus extat fructus in altera.

O uirgo felix, o noua gloria,

caelestis arcis nobilis incola,

intende nostris conluuionibus

uultum gemello cum diademate,

cui posse soli cunctiparens dedit

castum uel ipsum reddere fornicem!

Purgabor oris propitiabilis

fulgore, nostrum si iecur inpleas.

Nil non pudicum est, quod pia uisere

dignaris almo uel pede tangere.